رشد دیتاسنترهای امارات؛ چرا ابوظبی و دبی صدرنشین جدول رشد دیتاسنترها شده‌اند؟

در یک تحول چشمگیر در نقشه جهانی فناوری، ابوظبی و دبی خود را به عنوان قطب‌های پیشرو در بازارهای نوظهور مراکز داده معرفی کرده‌اند. طبق آخرین ارزیابی‌ها، ابوظبی و دبی اکنون پیشگام توسعه زیرساخت‌های دیجیتال در منطقه و جهان هستند. رشد سریع و برنامه‌ریزی‌شده دیتاسنتر امارات، تنها یک اتفاق نیست، بلکه بازتابی از یک استراتژی هماهنگ میان زیرساخت، سیاست‌های حمایتی و تقاضای رو به رشد جهانی برای میزبانی داده است. اگر به دنبال زیرساختی با پایداری بالا در منطقه هستید، به نظر می‌رسد آینده خدمات اینترنتی از دل این مراکز داده می‌گذرد. در این مطلب به بررسی رشد دیتاسنترهای امارات و دلایل تبدیل شدن ابوظبی و دبی به قطب‌های جهانی دیتاسنترها می‌پردازیم.

دیتاسنترها در امارات

امارات متحده عربی یکی از کشورهای پیشرو در ایجاد و مدیریت دیتاسنترها در منطقه است. با توجه به نیاز روزافزون به پردازش داده‌ها و خدمات ابری، امارات به توسعه مراکز داده پیشرفته و hypercycle پرداخته است. این کشور با سرمایه‌گذاری در فناوری‌های ابری و زیرساخت‌های دیتاسنتری پیشرفته، به یک مقصد مهم برای ارائه خدمات ابری در خاورمیانه تبدیل شده است.

از آنجا که دیتاسنترهای امارات از نظر امنیت، پایداری و سرعت در سطح بالایی قرار دارند، بسیاری از کسب‌وکارها از سرورهای مجازی امارات نیز برای میزبانی داده‌های خود استفاده می‌کنند. این سرورها به کسب‌وکارها امکان می‌دهند که از منابع پردازشی و ذخیره‌سازی مقیاس‌پذیر به صورت اختصاصی استفاده کنند.

سرعت و مقیاس در تامین زیرساخت برق و انرژی

یکی از بزرگترین چالش‌هایی که بازارهای دیتاسنتر در سراسر جهان با آن دست و پنجه نرم می‌کنند، گلوگاه‌های شبکه برق و زمان‌های طولانی برای تامین انرژی مورد نیاز است. اما امارات متحده عربی، به ویژه ابوظبی و دبی، با یک استثنا در این زمینه روبه‌رو هستند. زیرساخت‌های انرژی در این شهرها با سرعتی غیرمعمول در حال توسعه است. این تأمین سریع انرژی برای اپراتورهای محلی و بین‌المللی که خدمات سرور مجازی امارات را ارائه می‌دهند، یک مزیت حیاتی است.

• سرعت بی‌سابقه در اتصال: سازمان آب و برق دبی (DEWA)، پروژه‌های تجاری و صنعتی تا ۱۵۰ کیلووات را ظرف پنج روز به شبکه متصل می‌کند. این یک رکورد استثنایی در مقایسه با تاخیرهای چند ساله در بسیاری از بازارهای بزرگ محسوب می‌شود.
• پروژه‌های کلان تجدیدپذیر: هماهنگی میان نهادهای اصلی مانند DEWA، TRANSCO و TAQA شامل پروژه‌های عظیمی مانند توسعه ۱ گیگاوات انرژی تجدیدپذیر توسط مصدر (Masdar) و EWEC است.
• سرمایه‌گذاری‌های عظیم در شبکه: تنها شرکت TAQA قصد دارد ۱۰.۹ میلیارد دلار در ارتقاء سیستم‌های انتقال و توزیع سرمایه‌گذاری کند. این حجم از سرمایه‌گذاری، ریسک مربوط به تامین  و پیش‌بینی‌پذیری برق را از بین می‌برد و یک مزیت رقابتی کلیدی برای دیتاسنترهای امارات ایجاد می‌کند.

در واقع، در حالی که دسترسی به برق به اصلی‌ترین محدودیت در توسعه جهانی مراکز داده تبدیل شده است، توانایی امارات در «ایمن‌سازی تحویل برق» به یک عامل تعیین‌کننده در جذب پروژه‌های بزرگ تبدیل شده است.

زیرساخت‌های پیشرفته و هزینه‌های رقابتی

ابوظبی اکنون در میان سه بازار برتر جهان از نظر اتصال فیبر نوری قرار دارد و هر دو امارت دبی و ابوظبی جزو ده بازار برتر از نظر پایین بودن هزینه‌های برق هستند. علاوه بر این، معافیت از مالیات بر ارزش افزوده (VAT) برای اکثر فعالیت‌های مرتبط با دیتاسنتر و فرآیندهای تایید سریع، جذابیت این بازارها را دوچندان کرده است.

دبی همچنین بالاترین رتبه را در میان بازارهای نوظهور منطقه EMEA (اروپا، خاورمیانه و آفریقا) از نظر در دسترس بودن زمین دارد؛ عاملی حیاتی برای اپراتورهایی که به دنبال توسعه پردیس‌های بزرگ و چندمرحله‌ای هستند.

این زیرساخت‌های بنیادی، گسترش سریع را تسهیل کرده‌اند. امارات در حال حاضر بیش از ۲۵۰ مگاوات ظرفیت عملیاتی آنلاین دارد و ۵۰۰ مگاوات دیگر نیز در دست ساخت است که ۴۰ درصد این ظرفیت (حدود ۱۵۰ مگاوات) متعلق به ابوظبی است و تا پایان ۲۰۲۵ تکمیل خواهد شد. انتظار می‌رود بیش از ۱.۵ میلیارد دلار سرمایه‌گذاری اضافی تا سال ۲۰۲۷ در این بخش صورت گیرد که بخش عمده آن ناشی از تقاضای حوزه‌های ابر و هوش مصنوعی است.

ورود غول‌های فناوری و رشد انفجاری بازار

اعتماد به زیرساخت‌های امارات، پای بزرگترین شرکت‌های فناوری جهان یا به عبارتی Hyperscalerها را به این منطقه باز کرده است.

مایکروسافت مشتری اصلی یک تاسیسات ۵۴۰ میلیون دلاری در دبی است که توسط شرکت du توسعه یافته است. در ابوظبی، OpenAI و Oracle به عنوان مشتریان اصلی پروژه عظیم ۵ گیگاواتی «استارگیت امارات» حضور دارند.

سایر کمپانی‌های بزرگ مانند آمازون وب سرویسز (AWS)، علی‌بابا و Equinix نیز در حال گسترش حضور خود در منطقه و سرمایه گذاری در زیرساخت‌های دیتاسنتر این کشور هستند. در همین حال، دیتاسنتر Khazna، یکی از بهترین دیتاسنترهای امارات، به عنوان اپراتور غالب امارات، بیش از نیمی از سهم بازار را در اختیار دارد.

حتی تقاضای شرکت‌های بزرگ داخلی نیز در حال افزایش است؛ به عنوان مثال، گروه هواپیمایی امارات (Emirates Group) زیرساخت خود را به یک سایت مجهز به انرژی خورشیدی در پارک خورشیدی محمد بن راشد منتقل کرده است.

این اکوسیستم پویا نه تنها برای کمپانی‌های بزرگ جهانی، بلکه برای شرکت‌های ارائه‌دهنده خدمات سرور مجازی امارات نیز فرصت‌های بی‌نظیری فراهم می‌کند تا از زیرساخت‌های کلاس جهانی بهره‌مند شوند.

همسویی سرمایه و سرمایه‌گذاری‌های استراتژیک

جذب سرمایه‌های نهادی در مراحل اولیه، نشان‌دهنده اعتماد به آینده این بازار است. با توجه به اینکه پیش‌بینی می‌شود هزینه‌های سرمایه‌ای Hyperscalerها در سال جاری از ۳۲۰ میلیارد دلار فراتر برود، سرمایه‌گذاران بازارهایی را در اولویت قرار می‌دهند که در آن جا تامین برق، زمین و زیرساخت‌ها در مقیاس بزرگ قابل تضمین باشد؛ امارات یکی از معدود کشورهایی است که هر سه شرط را برآورده می‌کند.

ارزش بازار دیتاسنتر امارات در سال ۲۰۲۴ حدود ۱.۲۶ میلیارد دلار برآورد شده و پیش‌بینی می‌شود تا سال ۲۰۳۰ به بیش از ۳.۳ میلیارد دلار افزایش یابد. این رشد توسط ترکیبی از سرمایه‌های محلی و بین‌المللی هدایت می‌شود:

• ADQ و Energy Capital Partners: این پروژه، یک پلتفرم سرمایه‌گذاری ۲۵ میلیارد دلاری را با تمرکز بر تامین برق برای مراکز داده راه‌اندازی کرده است.
• کنسرسیوم هوش مصنوعی MGX: کنسرسیومی به ارزش ۳۰ میلیارد دلار متشکل از MGX، مایکروسافت و بلک‌راک، زیرساخت‌های هوش مصنوعی را هدف قرار داده است.
• پروژه Stargate UAE: این ابتکار عمل به رهبری G42 با حمایت OpenAI، Oracle، Nvidia و Cisco، فاز اول ۱ گیگاواتی خود را تا سال ۲۰۲۶ و مقیاس ۵ گیگاواتی را تا آن زمان محقق خواهد کرد.

سرمایه‌های حاکمیتی در سراسر حوزه خلیج فارس، سرمایه‌گذاری‌های گسترده‌ای را انجام داده‌اند که سهم بزرگی از آن متعلق به امارات است. این همسویی سرمایه، نشان می‌دهد که دولت و بخش خصوصی به صورت یکپارچه برای توسعه دیتاسنتر امارات تلاش می‌کنند.

چشم انداز اجرا و برتری در سرعت

سرعت در اجرا اکنون یک مزیت رقابتی حیاتی است. در حالی که مدت زمان ساخت برای تأسیسات Hyperscale در سطح جهان معمولا به دلیل تاخیر در تامین برق و کمبود قطعات، ۲ تا ۶ سال طول می‌کشد، امارات بسیار سریع‌تر عمل می‌کند:

• زمان فشرده برای Stargate UAE: پروژه Stargate UAE که در می ۲۰۲۵ معرفی شد، انتظار دارد اولین فاز ۱ گیگاواتی خود را تا سال ۲۰۲۶ به بهره‌برداری برساند؛ یک برنامه زمانی فشرده که در استانداردهای جهانی تقریبا بی‌نظیر است.
• سایت Khazna در عجمان: سایت ۱۰۰ مگاواتی Khazna که برای هوش مصنوعی بهینه‌سازی شده، نیز هدف خود را تحویل تا سال ۲۰۲۶ قرار داده است.

درست است که چالش‌های زنجیره تامین، به ویژه در مورد ترانسفورماتورها، واحدهای پردازش گرافیکی (GPU) و سیستم‌های کولینگ دیتاسنتر ادامه دارد، اما زیرساخت تجاری قوی، کارایی گمرکی و روابط تأمین‌کننده جهانی امارات، بسیاری از مشکلات جهانی را کاهش داده است. همکاری‌های استراتژیک مانند مشارکت مایکروسافت با G42، توسعه و تأمین مالی در مقیاس بزرگ را تسریع می‌بخشد.

این سطح از اجرا، موقعیت امارات را نه تنها به عنوان یک جایگزین برای قطب‌های بالغ، بلکه به عنوان یک مقصد اصلی برای استراتژی‌های استقرار منطقه‌ای و جهانی تثبیت می‌کند. با تقاضای مستمر، سرمایه‌ همسو، و ریسک تحویل نسبتا پایین، ابوظبی و دبی اکنون در مرکز توجه بازارهای جهانی هستند. این پیشرفت‌ها، نویدبخش خدمات سرور مجازی امارات با کیفیت و پایداری بالاتر برای کاربران منطقه و ایران نیز خواهد بود.

جمع بندی

سرمایه‌های نهادی به سرعت در حال ورود به این بازار هستند. با پیش‌بینی اینکه هزینه سرمایه‌ای (Capex) غول‌های فناوری امسال از ۳۲۰ میلیارد دلار فراتر رود، سرمایه‌گذاران بازارهایی را در اولویت قرار می‌دهند که بتوانند برق، زمین و زیرساخت را در مقیاس بزرگ فراهم کنند؛ و امارات یکی از معدود کشورهایی است که هر سه شرط را برآورده می‌کند.