گام‌های ضروری بررسی سلامت زیرساخت و سرور بعد از وصل شدن اینترنت بین الملل

درست در همان دقایق و ساعت‌های ابتدایی بعد از اتصال، ممکن است شبکه و سرور با مشکلات پنهان اما جدی روبه‌رو شوند؛ از ناهماهنگی داده‌ها و سرویس‌هایی که درست بالا نیامده‌اند گرفته تا حفره‌های امنیتی‌ای که در زمان قطعی شکل گرفته‌اند. تجربه نشان داده بخش زیادی از خطاها و آسیب‌های جدی، دقیقا در همین بازه‌ی حساس رخ می‌دهند. اگر بعد از وصل شدن اینترنت، وضعیت سرور را به‌صورت دقیق و مرحله‌به‌مرحله بررسی نکنید، این اختلالات می‌توانند به‌مرور باعث کندی سرویس‌ها، از کار افتادن سیستم‌ها یا حتی وارد شدن خسارت مستقیم به کسب‌وکار شما شوند. در این مطلب، یک چک‌لیست جامع و کاربردی برای بررسی سلامت زیرساخت و سرور پس از وصل شدن اینترنت ارائه می‌کنیم؛ چک‌لیستی که به شما کمک می‌کند پایداری، امنیت و عملکرد طبیعی زیرساخت سرورتان را بعد از شرایط بحرانی دوباره به‌درستی تثبیت کنید و جلوی مشکلات احتمالی آینده را بگیرید.

بررسی سلامت زیرساخت و سرور از نظر دسترسی‌پذیری

بعد از وصل شدن اینترنت، اولین کاری که برای بررسی سلامت زیرساخت و سرور خود باید انجام دهید این است که مطمئن شوید سایت واقعا برای کاربر نهایی قابل استفاده است؛ نه فقط از داخل سرور، بلکه از دید کاربر واقعی. چون ممکن است سرور شما سالم باشد، اما کاربر به‌دلیل محدودیت‌های شبکه، مسیریابی اشتباه یا خطاهای امنیتی عملا به سایت دسترسی نداشته باشد.

برای اطمینان از این موضوع، لازم است چند بررسی مهم و تکمیلی انجام شود:

بررسی باز شدن سایت از داخل و خارج کشور

دسترسی به سایت را از موقعیت‌های جغرافیایی مختلف بررسی کنید؛ به‌خصوص کشورهایی که کاربران هدف شما در آن‌ها حضور دارند. این کار کمک می‌کند مشکلاتی مثل اختلال در مسیریابی، بلاک شدن IP یا خطای تشخیص موقعیت جغرافیایی شناسایی شود.

برخی روش‌های پیشنهادی برای این تست به شرح زیر است:

• ابزارهای تست آنلاین: با استفاده از سرویس‌های تست ping مثل Pingdom، Dotcom-Tools یا DNSChecker می‌توانید وضعیت باز شدن سایت را از کشورهای مختلف بررسی کنید.
• سرویس ViewDNS: این ابزار کمک می‌کند متوجه شوید سایت از داخل ایران در دسترس است یا به‌صورت ناخواسته مسدود شده.

2. تست دسترسی به آدرس HTTPS

سایت باید از طریق آدرس HTTPS بدون هیچ خطایی بارگذاری شود. اگر گواهینامه SSL نامعتبر باشد یا به‌درستی نصب نشده باشد، مرورگرها به‌صورت پیش‌فرض به کاربر هشدار می‌دهند یا حتی اجازه نمایش سایت را نمی‌دهند.

مراحل ساده تست HTTPS را در ادامه بررسی کرده‌ایم: 

1. آدرس سایت را با https در مرورگر وارد کنید (مثلا https://example.com)
2. در صورت نمایش صفحه و مشاهده آیکن قفل کنار آدرس، اتصال امن برقرار است.
3. اگر صفحه باز نشد یا هشدار امنیتی نمایش داده شد، احتمال وجود مشکل در SSL یا دسترسی سایت وجود دارد.

نکته مهم: HTTPS فقط به معنی فعال بودن SSL نیست؛ گواهی باید معتبر باشد، به‌درستی پیکربندی شده باشد و از کشورهای مختلف بدون خطا در دسترس باشد. به‌ویژه بعد از قطعی‌های اینترنت، احتمال بروز اختلال در گواهی یا تنظیمات امنیتی وجود دارد.

3. بررسی خطاها و هشدارهای مرورگر 

هنگام باز کردن سایت، به پیام‌ها و هشدارهای مرورگر توجه ویژه داشته باشید. این خطاها معمولا سرنخ‌های مهمی از مشکلات زیرساختی می‌دهند:

نوع خطا	توضیح
Secure Errors	خطاهای مربوط به نامعتبر بودن SSL یا مشکلات TLS (پروتکل ارتباط امن بین سرور و کاربر)
Mixed Content	زمانی که صفحه با HTTPS لود می‌شود اما برخی منابع (تصویر، CSS یا اسکریپت) از HTTP فراخوانی شده‌اند
Timeout	سرور دیر پاسخ می‌دهد یا ارتباط قطع می‌شود؛ معمولا نشانه مشکل شبکه یا فشار روی سرور است
Connection Not Secure	قفل سبز یا نشان HTTPS به‌طور کامل نمایش داده نمی‌شود و مرورگر هشدار امنیتی می‌دهد

نکته فنی: در اغلب مرورگرها می‌توانید با فشردن کلید F12 و مراجعه به بخش Console، جزئیات دقیق خطاها را ببینید. این بخش مشخص می‌کند کدام درخواست یا منبع باعث ایجاد هشدار یا خطا شده و روند رفع مشکل را بسیار سریع‌تر می‌کند. 

بررسی در دسترس بودن سایت، فقط یک تست ساده برای این که سایت باز می‌شود یا خیر نیست؛ بلکه پایه‌ای‌ترین مرحله برای اطمینان از سلامت کل زیرساخت بعد از قطعی اینترنت است. اگر این بخش به‌درستی انجام نشود، حتی سالم‌ترین سرورها هم می‌توانند تجربه‌ای پرخطا برای کاربران ایجاد کنند.

بررسی سلامت منابع سخت‌افزاری

بعد از اطمینان از در دسترس بودن سایت، نوبت به بررسی وضعیت داخلی سرور می‌رسد. در این مرحله باید مطمئن شوید که سرور پس از بازگشت ترافیک کاربران، دچار فشار بیش از حد، ناپایداری یا افت عملکرد نشده است. بسیاری از مشکلات جدی دقیقا در همین نقطه شروع می‌شوند؛ جایی که سرور ظاهرا آنلاین است، اما منابع آن در حال رسیدن به مرز خطر هستند.

1. بررسی مصرف CPU و RAM

با بازگشت حجم زیادی از کاربران و افزایش درخواست‌ها، مصرف پردازنده و حافظه رم سرور باید به‌صورت مستمر بررسی و مانیتور شود. مصرف بالا یا غیرعادی منابع می‌تواند نشانه‌ای از مشکلات زیر باشد:

• فشار بیش از حد ناشی از افزایش ناگهانی ترافیک
• تنظیمات نادرست وب سرور یا دیتابیس
• وجود باگ یا Memory Leak در برنامه‌ها
• محدود بودن منابع سخت‌افزاری سرور 

در سرورهایی با منابع محدود، این مشکل بیشتر دیده می‌شود و می‌تواند باعث کندی شدید سایت یا حتی از کار افتادن سرویس‌ها شود.

نکته مهم این است که در چنین شرایطی، استفاده از یک سرور مجازی مناسب با داشتن امکان مانیتورینگ منابع و قابلیت ارتقای سریع CPU و RAM، نقش مهمی در جلوگیری از بحران‌های بعدی دارد و به شما اجازه می‌دهد پیش از بروز اختلال جدی، تنظیمات یا منابع سرور را بهینه کنید.

2. بررسی فضای دیسک و فایل‌های لاگ سرور 

 

فضای دیسک یکی از آن بخش‌هایی است که معمولا تا زمانی که کاملا پر نشود، جدی گرفته نمی‌شود؛ در حالی که پر شدن دیسک می‌تواند یکی از مخرب‌ترین مشکلات بعد از قطعی اینترنت باشد. وقتی فضای ذخیره‌سازی کافی وجود نداشته باشد، سرویس‌ها ممکن است نتوانند فایل بنویسند، دیتابیس با خطا مواجه شود یا حتی فرآیندهای ضروری متوقف شوند.

بعد از بازگشت اینترنت، باید به‌صورت دقیق بررسی شود که چه مقدار از فضای دیسک مصرف شده و این میزان فضای مصرف شده مربوط به کدام بخش‌هاست. فایل‌های موقت، کش‌ها، بک‌آپ‌های ناقص یا لاگ‌هایی که در زمان قطعی به‌صورت غیرعادی رشد کرده‌اند، از دلایل رایج پر شدن ناگهانی دیسک هستند. بررسی روند مصرف دیسک هم اهمیت زیادی دارد؛ چون به شما کمک می‌کند پیش‌بینی کنید اگر شرایط به همین شکل ادامه پیدا کند، چه زمانی با کمبود فضا مواجه خواهید شد.

لاگ‌ها نیز مهم‌ترین سورس برای شناسایی خطاها و رفتار غیرعادی سیستم هستند با این وجود اگر مدیریت نشوند، خودشان به یک مشکل تبدیل می‌شوند. بعد از قطعی اینترنت، حجم لاگ‌ها معمولا افزایش پیدا می‌کند؛ چون سرویس‌ها تلاش می‌کنند دوباره به هم متصل شوند و خطاهای متعددی ثبت می‌شود. در این مرحله، باید لاگ‌ها بررسی شوند تا مشخص شود چه نوع خطاهایی بیشتر تکرار شده‌اند، کدام سرویس‌ها رفتار غیرعادی داشته‌اند و آیا لاگی وجود دارد که بدون دلیل مشخص در حال رشد سریع باشد یا خیر. 

در صورت نیاز، لاگ‌های قدیمی باید آرشیو یا پاک‌سازی شوند و حتما از مکانیزم‌های مدیریت خودکار لاگ مثل Log Rotation استفاده شود تا این فایل‌ها در آینده دوباره باعث پر شدن دیسک نشوند. 

به منظور بررسی لا‌ها نیاز است تا کارهای زیر را انجام دهید: 

• مانیتورینگ لاگ‌ها برای شناسایی هشدارها و خطاها 
• پاک کردن یا آرشیو کردن لاگ‌های قدیمی برای این که فضای بیش‌تری آزاد شود 
• استفاده از ابزارهایی مانند Log Rotation برای خودکارسازی فرایند مدیریت لاگ‌ها

بررسی وضعیت شبکه و تعداد کانکشن‌ها

حتی اگر CPU، RAM و دیسک در وضعیت مناسبی باشند، شبکه می‌تواند یکی از عوامل اصلی مشکل‌ساز برای سرور بعد از بازگشت اینترنت باشد. با آنلاین شدن دوباره کاربران، تعداد کانکشن‌های همزمان به‌طور ناگهانی افزایش پیدا می‌کند. اگر تنظیمات شبکه یا محدودیت‌های سیستم‌عامل و وب‌سرور متناسب با این حجم کاربران که به سایت سرازیر می‌شوند نباشد، سرور با تأخیر در پاسخ‌دهی یا خطاهای Timeout مواجه می‌شود.

در این بخش باید وضعیت ارسال و دریافت داده، تعداد اتصال‌های فعال و نشانه‌های تداخل بسته‌ها و Packet Loss بررسی شود. وجود تأخیرهای غیرعادی یا قطع‌ و‌ وصل شدن ارتباط‌ها معمولا نشان می‌دهد که یا ظرفیت شبکه کافی نیست یا تنظیمات سرور برای این حجم از اتصال بهینه نشده است.

این بررسی کمک می‌کند متوجه شوید که آیا زیرساخت شبکه توان تحمل بازگشت ترافیک را دارد یا لازم است محدودیت‌ها، تنظیمات یا حتی ساختار شبکه بازبینی شود.

بررسی و تست فنی و سئوی سایت بعد از بازگشت اینترنت

بعد از قطعی اینترنت، حتی اگر سایت از نظر کاربر عادی بدون مشکل باز شود، این به‌هیچ‌وجه به معنی سالم بودن وضعیت فنی و سئوی سایت نیست. موتورهای جستجو در این شرایط معمولا با قطع و وصل در دسترسی، خطاهای موقتی سرور و اطلاعات ناقص از ساختار سایت مواجه می‌شوند. نتیجه این وضعیت می‌تواند کاهش نرخ کراول، ایندکس نشدن صفحات جدید یا حتی افت تدریجی جایگاه صفحات مهم باشد؛ آن هم بدون اینکه بلافاصله متوجه آن شوید.

به همین دلیل، بررسی فنی و سئویی سایت بعد از وصل شدن اینترنت،  مرحله‌ای است برای اطمینان از این‌که ربات‌های موتور جستجو دقیقا همان چیزی را می‌بینند که باید ببینند و هیچ مانع پنهانی در مسیر کراول و ایندکس وجود ندارد، از اهمیت بالایی برخوردار است.

Fetch کردن فایل robots.txt در سرچ کنسول

اولین فایل مهمی که باید بررسی شود، robots.txt است؛ فایلی که مسیر حرکت ربات‌ها را مشخص می‌کند. اگر گوگل نتواند این فایل را بخواند، عملا خزیدن سایت در حالت نامطمئن یا ناقص انجام می‌شود.

در Google Search Console بررسی کنید که آیا امکان Fetch کردن فایل robots.txt وجود دارد یا نه. اگر با پیغام‌هایی مثل Couldn’t fetch مواجه شدید، این یک هشدار جدی است؛ چون نشان می‌دهد ربات گوگل در دسترسی به فایل پایه‌ی راهنمای Crawl با مشکل مواجه شده است.

این مشکل معمولا به یکی از دلایل زیر رخ می‌دهد:

• اختلال در اتصال سرور یا DNS بعد از قطعی اینترنت
• محدودیت‌های فایروال یا تنظیمات امنیتی
• دسترسی نادرست فایل robots.txt در سطح فایل‌سیستم

تا زمانی که robots.txt بدون خطا فچ نشود، نمی‌توان انتظار داشت که خزش سایت به‌صورت پایدار و قابل پیش‌بینی انجام شود.

ارسال مجدد یا Resubmit کردن Sitemap

بعد از اطمینان از دسترسی صحیح robots.txt، نوبت به Sitemap می‌رسد. نقشه سایت به گوگل می‌گوید چه URLهایی مهم هستند، کدام صفحات باید سریع‌تر بررسی شوند و ساختار کلی سایت چگونه است.

پس از پایدار شدن سرور، لازم است فایل sitemap.xml دوباره در بخش Sitemaps سرچ کنسول ارسال شود. این کار فقط یک ارسال ساده نیست؛ بلکه در واقع به گوگل اعلام می‌کنید که ساختار سایت بررسی شده، لینک‌ها در دسترس هستند و سایت آماده کراول مجدد است.

در بسیاری از موارد، بعد از قطعی اینترنت، گوگل برخی URLها را با احتیاط بیش‌تری کراول می‌کند. ارسال مجدد Sitemap کمک می‌کند این تأخیر کاهش پیدا کند و ربات‌ها سریع‌تر به سراغ صفحات مهم بروند.

درخواست Recrawl برای URLهای اصلی

همه صفحات سایت اولویت یکسانی ندارند. صفحه اصلی، صفحات محصول، صفحات دسته‌بندی یا مقالات مهم و اصلی معمولا بیش‌ترین تأثیر را روی ترافیک و درآمد سایت دارند. برای این URLها باید به‌صورت دستی از ابزار URL Inspection درخواست Recrawl ارسال شود.

این کار باعث می‌شود وضعیت دسترسی صفحه به‌صورت دقیق بررسی شود، آخرین نسخه محتوا سریع‌تر کراول شود و کدهای خطای احتمالی مثل 5xx، 4xx یا بلاک شدن منابع مشخص شوند.

در واقع URL Inspection مثل یک تست سلامت اختصاصی برای صفحات مهم عمل می‌کند و اگر مشکلی وجود داشته باشد، خیلی زود خودش را در گزارش‌ها نشان می‌دهد.

بررسی لاگ سرور و تحلیل رفتار crawl 

بررسی واقعی سئو، فقط در ابزارهای گوگل خلاصه نمی‌شود. حدود ۳ تا ۴ روز بعد از وصل شدن اینترنت و انجام اقدامات بالا، باید دوباره به سراغ لاگ‌های سرور بروید. لاگ‌ها دقیق‌ترین منبع برای فهمیدن این موضوع هستند که ربات‌های موتور جستجو واقعا چه رفتاری با سایت شما داشته‌اند.

با تحلیل لاگ‌ها می‌توانید متوجه شوید:

• کدام URLها بیشتر از حد معمول Crawl شده‌اند
• کدام صفحات خطاهای ۴xx یا ۵xx دریافت کرده‌اند
• آیا ربات‌ها به بخش‌های مهم سایت دسترسی داشته‌اند یا نه

وجود خطاهای تکرارشونده در لاگ‌ها معمولا نشانه یکی از این مشکلات است:

• ناپایداری سرور در ساعات خاص
• محدودیت پهنای باند
• تنظیمات اشتباه وب سرور یا فایروال

این مرحله کمک می‌کند بفهمید آنچه در سرچ کنسول می‌بینید، در عمل روی سرور چگونه اجرا شده است.

بررسی سرویس‌های اصلی پس از قطعی یا راه‌اندازی مجدد سرور

پس از بروز قطعی، ریبوت سرور یا هر نوع اختلال در سطح سیستم، یکی از مهم‌ترین مراحل، بررسی دقیق سرویس‌های اصلی است. هدف از این بررسی فقط اطمینان از بالا بودن سرویس‌ها نیست، بلکه باید مطمئن شوید هر سرویس به‌درستی اجرا شده، بدون خطای پیکربندی است و در شرایط واقعی قابل استفاده می‌باشد. در ادامه، مهم‌ترین بخش‌هایی که باید بررسی شوند را با جزئیات کامل توضیح می‌دهیم.

وب‌سرور

وب‌سرورها مانند Nginx و Apache مسئول دریافت و پاسخ‌دهی به درخواست‌های HTTP و HTTPS هستند و مدیریت ترافیک ورودی کاربران را بر عهده دارند. هرگونه اختلال در این بخش می‌تواند باعث عدم دسترسی کاربران به وب‌سایت یا اپلیکیشن شود.

بعد از قطعی یا راه‌اندازی مجدد سرور، اولین قدم این است که بررسی کنید وب‌سرور به‌درستی بالا آمده و سرویس بدون خطا در حال اجراست.

برای این کار می‌توانید وضعیت سرویس را با دستورهایی مانند زیر بررسی کنید:

systemctl status nginx systemctl status apache2

اما فعال بودن سرویس به‌تنهایی کافی نیست. در بسیاری از مواقع، وب‌سرور اجرا می‌شود ولی به دلیل خطاهای پیکربندی، تنظیمات نادرست SSL، مشکلات permission یا فایل‌های کانفیگ ناقص، قادر به پاسخ‌دهی صحیح نیست.

به همین دلیل، بررسی لاگ‌های خطا اهمیت زیادی دارد. فایل‌هایی مانند:

/var/log/nginx/error.log /var/log/apache2/error.log

می‌توانند اطلاعات دقیقی درباره خطاهای احتمالی، ریستارت‌های ناگهانی یا مشکلات مربوط به ماژول‌ها در اختیار شما قرار دهند.

دیتابیس

دیتابیس‌ها مانند MySQL، PostgreSQL، MongoDB و سایر سیستم‌های مدیریت داده، مسئول ذخیره و بازیابی اطلاعات هستند و عملکرد صحیح آن‌ها برای اجرای درست اپلیکیشن‌ها ضروری است. پس از قطعی یا ریبوت سرور، باید بررسی کنید که سرویس دیتابیس به‌طور کامل اجرا شده و امکان برقراری اتصال بدون خطا وجود دارد.

در این مرحله از بررسی سلامت زیرساخت‌ و سرور خود برای بررسی صحت عملکرد دیتابیس می‌توانید از دستورهایی مانند موارد زیر  را استفاده کنید:

systemctl status mysql pg_isready

با این حال، فقط بالا بودن سرویس کافی نیست. در برخی شرایط، دیتابیس اجرا می‌شود اما به دلایلی مانند کرش قبلی، پر بودن دیسک، کمبود منابع، قفل شدن فایل‌ها یا طولانی شدن recovery، عملکرد درستی ندارد.

بنابراین توصیه می‌شود علاوه بر بررسی وضعیت سرویس، یک اتصال واقعی از سمت اپلیکیشن یا ابزارهای خط فرمان برقرار کرده و پاسخ‌دهی دیتابیس را نیز تست کنید.

سرویس‌های صف، کران‌جاب‌ها و وظایف زمان‌بندی‌شده

بخش قابل توجهی از عملیات سیستم‌ها به‌صورت غیرهمزمان انجام می‌شود. وظایفی مانند ارسال ایمیل، پردازش‌های پس‌زمینه، اجرای تسک‌های دوره‌ای، پاک‌سازی داده‌ها و همگام‌سازی اطلاعات معمولا توسط سرویس‌های صف، Cron Jobها و تسک‌های زمان‌بندی‌شده مدیریت می‌شوند.

سرویس‌هایی مانند Redis Queue یا RabbitMQ نقش مهمی در این فرآیندها دارند. بعد از قطعی یا اختلال شبکه، لازم است بررسی کنید که:

• سرویس‌های صف مجددا اجرا شده‌اند

• پیام‌ها در صف‌ها به‌درستی مدیریت شده و از بین نرفته‌اند

• صف‌ها دچار انباشت غیرعادی نشده‌اند

در ادامه باید وضعیت کران‌جاب‌ها و تسک‌های زمان‌بندی‌شده را نیز بررسی کنید تا مطمئن شوید اجرای آن‌ها متوقف نشده یا دچار تاخیر و خطا نشده‌اند. مشکلات این بخش معمولا بلافاصله مشخص نمی‌شوند، اما در صورت بی‌توجهی می‌توانند در آینده باعث اختلال‌های جدی شوند.

بررسی خطاهای پنهان (Silent Failure)

یکی از پیچیده‌ترین انواع خطاها، خطاهایی هستند که به‌صورت مستقیم پیام خطا تولید نمی‌کنند. در این شرایط، سرویس ممکن است در حال اجرا باشد اما عملکرد آن ناقص یا نادرست باشد. این نوع مشکلات معمولاً با بررسی سطحی قابل شناسایی نیستند.

برای تشخیص این خطاها باید به موارد زیر توجه ویژه داشته باشید:

• بررسی لاگ‌های اپلیکیشن و سرویس‌ها

• ارزیابی عملکرد سیستم تحت بار واقعی

• اجرای تست‌های یکپارچه‌سازی

• بررسی شاخص‌های سلامت و وضعیت منابع سیستم

ابزارهای مانیتورینگ  مانند Prometheus و Grafana می‌توانند دید دقیقی از وضعیت واقعی سرویس‌ها ارائه دهند و در شناسایی این نوع خطاها نقش مهمی داشته باشند.

در پروژه‌هایی که نیاز به کنترل دقیق‌تر روی زیرساخت و سرویس‌ها وجود دارد، استفاده از سرور اختصاصی می‌تواند یک انتخاب منطقی باشد. این نوع سرورها دسترسی کامل به تنظیمات، لاگ‌ها و منابع سیستم را فراهم می‌کنند و امکان بررسی دقیق هر سرویس را می‌دهند؛ موضوعی که باعث می‌شود خطاهای پنهان سریع‌تر شناسایی و مدیریت شوند.

بررسی وضعیت امنیت زیرساخت پس از اختلال اینترنت

در زمان بروز اختلال‌های شبکه یا قطع اینترنت، زیرساخت سرور می‌تواند در معرض ریسک‌های امنیتی مختلفی قرار بگیرد. کاهش پایداری ارتباط، ریست شدن سرویس‌ها یا اجرای مجدد برخی فرآیندها ممکن است فرصت‌هایی برای سوءاستفاده ایجاد کند. به همین دلیل، بعد از بازگشت سیستم به حالت عادی، لازم است وضعیت امنیت سرور به‌صورت دقیق بررسی شود. برای این کار، موارد زیر باید مورد ارزیابی قرار گیرند:

تحلیل لاگ‌ها و شناسایی دسترسی‌های مشکوک

لاگ‌های دسترسی یکی از مهم‌ترین منابع برای تشخیص رفتارهای غیرعادی و بررسی سلامت زیرساخت و سرور هستند. پس از اختلال، باید لاگ‌ها به‌دقت بررسی شوند تا هرگونه تلاش ناموفق برای ورود، لاگین‌های غیرمنتظره، درخواست‌های غیرعادی یا فعالیت‌هایی که خارج از الگوی معمول سیستم هستند شناسایی شوند. این بررسی می‌تواند نشانه‌هایی از تلاش برای نفوذ، اسکن پورت یا سوءاستفاده از ضعف‌های موقتی سیستم را مشخص کند و به واکنش سریع در برابر تهدیدات کمک کند.

بررسی تنظیمات فایروال و محدودیت‌های IP

پس از اختلال، ضروری است تنظیمات فایروال و قوانین محدودسازی IP مجددا بررسی شوند. باید اطمینان حاصل شود که فقط ترافیک از منابع مجاز اجازه عبور دارد و هیچ پورت یا دسترسی اضافه‌ای به‌صورت ناخواسته باز نشده است. گاهی در زمان رفع مشکل یا ریست سرویس‌ها، تغییراتی در قوانین فایروال ایجاد می‌شود که در صورت عدم بررسی، می‌تواند سطح دسترسی ناامن ایجاد کند.

کنترل تغییرات ناخواسته در پیکربندی سرور

تمام تنظیمات مربوط به سرویس‌ها، سیستم‌عامل و نرم‌افزارهای نصب‌شده باید بررسی شوند تا هرگونه تغییر غیرمنتظره شناسایی شود. این تغییرات ممکن است به‌صورت ناخواسته در اثر اسکریپت‌ها، ریست خودکار سرویس‌ها یا حتی دسترسی‌های غیرمجاز ایجاد شده باشند. شناسایی و بازگرداندن تنظیمات به حالت امن، نقش مهمی در جلوگیری از مشکلات امنیتی بعدی دارد.

اطمینان از رمزنگاری امن ارتباطات پس از اختلال

پس از بازگشت ارتباطات شبکه، باید بررسی شود که تمامی ارتباطات همچنان از طریق پروتکل‌های امن مانند TLS یا SSL برقرار هستند. اعتبار گواهی‌ها، تنظیمات مربوط به رمزنگاری و اجبار استفاده از ارتباط امن باید کنترل شود تا از انتقال داده‌ها به‌صورت رمزنگاری‌نشده جلوگیری شود. این موضوع به‌ویژه برای سرویس‌هایی که اطلاعات حساس جابه‌جا می‌کنند اهمیت زیادی دارد و مانع از استراق‌سمع یا دسترسی غیرمجاز می‌شود.

تست عملکرد واقعی وب‌سایت پس از بازگشت اینترنت

در دسترس بودن سایت بعد از بازگشت اینترنت به تنهایی به این معنا نیست که همه‌چیز به‌درستی کار می‌کند. بسیاری از مشکلات فقط در تعامل واقعی کاربران مشخص می‌شوند. به همین دلیل، لازم است عملکرد سایت از دید کاربر نهایی به‌صورت عملی تست شود تا اطمینان حاصل شود تجربه کاربری بدون خطا، کندی یا اختلال است.

در این مرحله باید سناریوهای واقعی استفاده از سایت بررسی شوند، نه فقط وضعیت سرویس‌ها از نظر فنی. موارد زیر مهم‌ترین بخش‌های تست عملکرد هستند: